صفحه نمایش لمسی با صفحه کلیدی که برجسته می شود

یک شرکت تقریباً نوپا صفحه کلیدی را برای وسایل مجهز به صفحه نمایش لمسی ساخته که هنگام نیاز به صورت برجسته بر روی صفحه نمایش ظاهر می شود و در صورتی که دیگر به آن نیازی نباشد از روی صفحه محو می گردد.

با رونق گرفتن اسمارت فون های مجهز به صفحه نمایش لمسی، صفحه کلید فیزیکی کم کم به دست فراموشی سپرده شده و هرساله از تعداد اسمارت فون های سطح بالایی که همانند BlackBerry Q10 به صفحه کلید فیزیکی مجهز کاسته می شود.

هرچند صفحه کلیدهای مجازی تا کنون نتوانسته اند حس کاملی از تعامل با یک صفحه کلید فیزیکی را برای کاربر تداعی کنند، اما سازندگان وسایل الکترونیکی مجهز به صفحات نمایش لمسی با به کار بردن فناوری های گوناگونی سعی نموده اند که تا حد ممکن این حس تعامل را به کاربر منتقل نمایند. یکی از ساده ترین راه ها استفاده از لرزش (Vibration) هنگام لمس کلیدهای مجازی است، که البته این روش نیز نمی تواند حس کاملی از لمس و فشردن یک کلید فیزیکی را برای کاربر به وجود آورد.

یک نکته منفی نیز در مورد استفاده از صفحه کلیدهای مجازی مشکل کاربران در درک موقعیت قرارگیری انگشت یا انگشتان بر روی صفحه بدون نگاه کردن به صفحه نمایش است.

اما شرکت Tactus Technology که در سال ۲۰۰۸ تأسیس شده و مقر اصلی آن در فریمانت کالیفرنیا است با ابداع فناوری Tactile Layer (لایه لمس کردنی) موفق به ایجاد روشی شده که احساس ارتباط با یک صفحه کلید فیزیکی متداول را برای کاربر به وجود می آورد و امکان بهره گیری مناسب از صفحه کلید بدون نگاه نمودن به صفحه نمایش را نیز فراهم می کند.

در فناوری Tactile Layer یک لایه مسطح و شفاف بر روی لایه لمسی صفحه نمایش قرار می گیرد.

این لایه با دریافت فرمان، تغییر شکل داده و کلیدهایی به صورت برجسته بر روی صفحه نمایش ظاهر می شوند و کاربر می تواند همانند کلیدهای فیزیکی معمولی آنها را لمس نموده و فشار دهد.

Tactile Layer در حقیقت یک پوشش نازک با ضخامت ۰٫۷۵ تا ۱ میلی متر است که می تواند بر روی سطح سنسورهای لمسی صفحه نمایش قرار گیرد و جایگرین لایه شیشه ای یا پلاستیکی متداول در این صفحات گردد. این پوشش خود از چند لایه تشکیل شده است. لایه فوقانی از یک پلیمر شفاف ساخته شده. تعدادی سوراخ بسیار ریز (Micro-Hole) لایه های فوقانی پانل را به تعدادی میکرو کانال که در لایه زیرین قرار گرفته اند متصل می کنند. این کانال ها با مایعی که ضریب شکست نوریشان با ماده اطافشان یکی است پر شده اند و بنابراین اختلالی در مسیر نور به وجود نمی آورند و کاملاً شفاف دیده می شوند.

افزایش فشار مایع موجب می شود که این مایع از شکاف های ریز یاد شده عبور کرده و از زیر به لایه پلیمری فشار آورد و موجب گردد که این لایه در مکان هایی که از پیش تعیین شده اند برجسته گردد. بدین ترتیب آرایه ای از کلیدهای فیزیکی و شفاف به صورت برجسته از روی سطح بلند می شوند. یک کنترلر داخلی کوچک که در ارتباط با پردازنده دستگاه است بالا آمدن و پائین رفتن کلیدها را کنترل می کند. به عنوان مثال هنگامی که نرم افزار دستگاه فرمان ظاهر شدن صفحه کلید QWERTY مجازی را صادر می کند، به جای صفحه کلید مجازی این صفحه کلید فیزیکی شفاف و برجسته ظاهر می گردد. زمان مورد نیاز برای برجسته شدن و یا خوابیدن کلیدها کمتر از یک ثانیه است.

ارتفاع، سطح و میزان نرمی این کلیدها قابل سفارشی سازی است. کلیدها می توانند به هر شکلی — نظیر دایره، مستطیل، بیضی، مربع، خط باریک، حلقه تو خالی یا … — باشند. ارتفاع و میزان نرمی یا سختی آنها نیز کاملاً قابل کنترل است.

همچنین سازندگان می توانند چند گروه از کلیدها را در یک پانل به صورت از پیش برنامه ریزی شده آماده نمایند تا بر حسب نیاز و فرمان کاربر یا نرم افزار تنها گروهی از آنها برجسته و ظاهر گردد.

مصرف توان این سیستم نیز بسیار پائین است و کلیدها پس از برجسته شدن تا زمانی که مورد استفاده قرار می گیرند توان اضافه ای را مصرف نمی کنند، چرا که فشار در پشت کلیدها حفظ می شود و خودشان پس از فشار داده شدن و رها شدن به جای نخست برمی گردند. در نقطه مقابل، در روش هایی که از لرزش استفاده می شود هر بار فشردن کلید نیاز به لرزش داشته و توان مصرف می نماید.

امکان استفاده از پوشش های ضد اثر انگشت و ضد خش نیز همانند آنچه در صفحات نمایش لمسی متداول مورد استفاده قرار می گیرد برای صفحات نمایش مجهز به Tactile Layer وجود خواهد داشت.

به نظر می رسد در عصری که فناوری های مرتبط با تعامل میان انسان و ماشین (HCI) از اهمیت بسیار بالایی برخوردار است، آینده ای درخشان در انتظار فناوری Tactile Layer باشد. شرکت Tactus Technology بیش از ۲۲ حق اختراع ثبت شده یا درخواست شده را در ارتباط با این فناوری در کارنامه خود دارد و امیدوار است با همکاری تولید کنندگان گوناگون بتواند این فناوری را در تولید صفحه نمایش برای گوشی های هوشمند، تبلت ها، رایانه ها، کتابخوان های الکترونیکی، دستگاه های الکترونیکی ناوبری شخصی و داخل خودرو، ریموت کنترل ها، تلویزیون ها و … به تجاری سازی برساند.